NOVO MESTO – Καθώς οι ευρωπαϊκές πόλεις επιταχύνουν προς ένα «πράσινο και ψηφιακό» μέλλον, ένα κρίσιμο ερώτημα παραμένει: ποιοι μένουν πίσω; Αυτό ήταν το κεντρικό θέμα της διεθνούς διάσκεψης που πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη, 26 Μαρτίου 2026, στη Βιβλιοθήκη Miran Jarc, όπου περισσότεροι από εκατό ειδικοί, υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής και πολίτες συγκεντρώθηκαν για την έναρξη της πρωτοβουλίας SustiBridge.

Η εκδήλωση, που διοργανώθηκε από την Association for Developing Voluntary Work Novo Mesto (DRPD), έφερε κοντά εκπροσώπους από οκτώ ευρωπαϊκές χώρες, με στόχο να γεφυρωθεί το χάσμα μεταξύ των υψηλού επιπέδου αστικών στρατηγικών και της καθημερινής πραγματικότητας των πιο ευάλωτων κατοίκων της πόλης.

Ένα όραμα για μια συμπεριληπτική «έξυπνη πόλη»

Η διάσκεψη ξεκίνησε με ένα σαφές μήνυμα: η τεχνολογία πρέπει να υπηρετεί τον άνθρωπο και όχι το αντίστροφο. Ο Peter Geršič, επικεφαλής του Γραφείου Ψηφιακής και Βιώσιμης Μετάβασης του Δήμου Novo Mesto, παρουσίασε τον οδικό χάρτη «Smart & Green» της πόλης έως το 2030.

«Στόχος μας είναι να μετατρέψουμε το Novo Mesto σε μια υγιή και συμπεριληπτική κοινότητα», δήλωσε. Τόνισε ότι, παρόλο που η πόλη προωθεί την ψηφιακή αποδοτικότητα μέσω συστημάτων όπως το SITIUM, παραμένει προσηλωμένη στη διατήρηση παραδοσιακών καναλιών επικοινωνίας – όπως οι δια ζώσης εξυπηρετήσεις και οι έντυπες υπηρεσίες – ώστε να διασφαλίζεται ότι όσοι δεν διαθέτουν ψηφιακές δεξιότητες δεν αποκλείονται από τη δημόσια ζωή.

Η ευρωβουλευτής Irena Joveva στήριξε αυτό το όραμα μέσω βιντεοσύνδεσης, υπογραμμίζοντας ότι η ψηφιοποίηση δεν έχει πραγματική αξία αν δημιουργεί νέα εμπόδια. «Πρέπει να είναι ένα εργαλείο που γκρεμίζει τα τείχη και σέβεται την αξιοπρέπεια κάθε ατόμου», σημείωσε.

Η πραγματικότητα στο πεδίο: πέρα από το smartphone

Κορυφαία στιγμή της πρωινής συνεδρίας ήταν μια ουσιαστική συζήτηση στρογγυλής τραπέζης, που ξεπέρασε την τεχνική ορολογία και επικεντρώθηκε σε πραγματικά εμπόδια της καθημερινότητας.

• Το εμπόδιο του φόβου: Ο Roman Kapš, έμπειρος ειδικός στην πληροφορική, μίλησε για τα ψυχολογικά εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι ηλικιωμένοι. Προειδοποίησε ότι ο γρήγορος ρυθμός της τεχνολογίας συχνά αφήνει τους συνταξιούχους απομονωμένους. «Η επιτυχής ψηφιακή ένταξη απαιτεί περισσότερα από μια εφαρμογή· απαιτεί μεγάλη ενσυναίσθηση και συνεχή υποστήριξη», εξήγησε.
• Τα «τελευταία δέκα μέτρα»: Ο Matej Auguštin, κορυφαίος αθλητής που είναι τυφλός, υπενθύμισε στο κοινό ότι μια πόλη είναι πραγματικά «έξυπνη» μόνο όταν είναι προσβάσιμη σε όλους. Επισήμανε ότι οι «έξυπνες» λύσεις συχνά αποτυγχάνουν στις εισόδους των κτιρίων ή σε τερματικά αφής, ζητώντας πιο συμπεριληπτικό σχεδιασμό.

Απόγευμα: Στρατηγικός σχεδιασμός και τοπική κληρονομιά

Η απογευματινή συνεδρία επικεντρώθηκε στη διεθνή συνεργασία και τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του έργου. Εκπρόσωποι από τη Σλοβενία, την Ουγγαρία, την Ελλάδα, τη Βουλγαρία, την Κροατία, τη Λιθουανία, την Ιταλία και το Βέλγιο συμμετείχαν σε στρατηγική συνάντηση εταίρων.

Οι εταίροι επικεντρώθηκαν στη δημιουργία ενός λειτουργικού οδικού χάρτη, ώστε τα ευρήματα του έργου να μετατραπούν σε εφαρμόσιμες πολιτικές σε επίπεδο ΕΕ. Βασικά θέματα περιλάμβαναν:

• Πολιτικές με επίκεντρο τον πολίτη: Ενδυνάμωση των κατοίκων ώστε να γίνουν ενεργοί συνδημιουργοί των τοπικών πράσινων και ψηφιακών στρατηγικών.
• Διαχείριση κινδύνων: Εντοπισμός και αντιμετώπιση πιθανών εμποδίων που θα μπορούσαν να αποτρέψουν τη συμμετοχή ευάλωτων ομάδων στην ψηφιακή μετάβαση.

Η ημέρα ολοκληρώθηκε με ξενάγηση στο ιστορικό κέντρο του Novo Mesto. Για τους διεθνείς επισκέπτες, αποτέλεσε μια ευκαιρία να δουν πώς η πόλη συνδυάζει την πλούσια πολιτιστική της κληρονομιά με σύγχρονες βιώσιμες λύσεις κινητικότητας, όπως η αναζωογόνηση του κέντρου και οι πεζοδρομημένες ζώνες.

Μια υπόσχεση για το 2030

Η συντονίστρια του έργου, Ester Snedec, έκλεισε την εκδήλωση τονίζοντας τη σημασία αυτών των «κοινωνικών γεφυρών». «Βρισκόμαστε εδώ για να διασφαλίσουμε ότι η πράσινη μετάβαση δεν θα αποτελεί προνόμιο μόνο για τους τεχνολογικά εξοικειωμένους, αλλά μια απτή βελτίωση της ποιότητας ζωής για κάθε πολίτη».

Καθώς η πρωτοβουλία SustiBridge συνεχίζει το έργο της σε όλη την Ευρώπη, το μήνυμα από το Novo Mesto είναι σαφές: το μέλλον των πόλεών μας πρέπει να είναι εξίσου συμπεριληπτικό όσο και πράσινο.